کار در کارگاههای ساختمانی و محیطهای صنعتی همواره با خطراتی مانند سقوط، بریدگی، ضربه، برقگرفتگی و مواد شیمیایی همراه است. برای کاهش این خطرات، استفاده از تجهیزات و ابزارآلات ایمنی اهمیت بسیار زیادی دارد. این ابزارها از بروز حوادث ناگوار جلوگیری کرده و سلامت کارگران را تضمین میکنند.
. تجهیزات حفاظت فردی (PPE)
این تجهیزات اولین و مهمترین لایه دفاعی در برابر خطرات محیط کار هستند.
۱-۱. کلاه ایمنی
محافظت از سر در برابر سقوط اجسام
انواع: کلاه پلیاتیلن، کلاه فایبرگلاس، کلاه عایق برق
۱-۲. عینک و شیلد محافظ
جلوگیری از ورود گردوغبار، براده فلز، جرقه، مواد شیمیایی
انواع: عینک ایمنی شفاف، دودی، شیلد تمامصورت
۱-۳. دستکش ایمنی
برای جلوگیری از بریدگی، سوختگی، برقگرفتگی یا تماس با مواد شیمیایی
انواع:
دستکش ضدبرش
دستکش نسوز
دستکش لاستیکی عایق برق
دستکش ضد اسید
۱-۴. کفش ایمنی
محافظت از پا در برابر سقوط اجسام سنگین، سوراخشدگی یا لیزخوردن
معمولاً دارای پنجه فولادی یا کامپوزیتی
۱-۵. گوشی محافظ (Ear Protection)
مناسب برای محیطهای پر سر و صدا
شامل گوشی صداگیر داخلگوشی یا رویگوشی
۱-۶. ماسک و تنفسگیر
برای جلوگیری از ورود گردوغبار، دود، گازها و مواد مضر
انواع:
ماسک N95 یا FFP2
ماسک سوپاپدار
ماسک فیلتردار صنعتی
۲. تجهیزات ایمنی کار در ارتفاع
۲-۱. کمربند و هارنس ایمنی
برای جلوگیری از سقوط از ارتفاع
دارای تسمههای مقاوم، قلاب و شوکگیر
۲-۲. طناب نجات
جهت کنترل سقوط و ثابتنگهداشتن کاربر در کارهای ارتفاعی
۲-۳. لنیارد (Lanyard)
وسیلهای بین هارنس و نقطۀ اتصالی ثابت که مانع سقوط شدید میشود
۳. تجهیزات ایمنی کارگاه ساختمانی
۳-۱. علائم هشدار و راهنمایی
تابلو خظر سقوط
تابلو منع ورود
چراغ چشمکزن
مخروط ترافیکی
۳-۲. نرده و حفاظ موقت
برای محافظت از لبههای پرتگاه
جلوگیری از سقوط افراد و ابزار
۳-۳. طناب و نوار خطر
مشخصکردن محوطههای ناایمن یا مناطق عملیات
۴. ابزارآلات ایمنی آتشنشانی
۴-۱. کپسول آتشنشانی
انواع:
پودر و گاز (برای آتشهای عمومی)
CO₂ (برای آتشسوزیهای الکتریکی)
فوم (برای مایعات قابل اشتعال)
۴-۲. جعبه آتشنشانی (Fire Box)
شامل شلنگ، قرقره و شیر آب فشارقوی
۴-۳. پتو نسوز
خاموش کردن آتشهای کوچک یا جلوگیری از گسترش شعله
۵. تجهیزات حفاظتی برای ماشینآلات صنعتی
۵-۱. محافظ دستگاهها (Machine Guard)
پوششهای فلزی یا پلاستیکی برای جلوگیری از تماس دست و لباس با بخشهای متحرک
۵-۲. کلید قطع اضطراری
روی CNC، پرس و دستگاههای صنعتی نصب میشود تا در لحظات خطر، دستگاه سریع متوقف شود
۵-۳. سیستم تهویه و مکنده صنعتی
برای دور کردن ذرات معلق، دود جوشکاری یا بخارات شیمیایی
کاهش خطرات تنفسی
۶. ابزارآلات ایمنی برق
۶-۱. کفپوش عایق برق
جلوگیری از برقگرفتگی در کنار تابلو برق
۶-۲. فازمتر و تستر برق
بررسی ولتاژ و اطمینان از قطع بودن برق قبل از تعمیر
۶-۳. دستکش عایق برق
ساخته شده از لاستیک مقاوم برای کار با جریانهای مختلف
۷. ابزارهای امداد و کمکهای اولیه
جعبه کمکهای اولیه
برانکارد
پتو اضطراری
ماسک احیای قلبی ریوی (CPR Mask)
این ابزارها در مواقع حادثه، سرعت امدادرسانی را افزایش میدهند.
جمعبندی
ابزارآلات ایمنی نقش اساسی در پیشگیری از حوادث و حفظ جان افراد دارند. با توجه به تنوع خطرات در محیطهای کاری، انتخاب تجهیزات مناسب و آموزش صحیح استفاده از آنها اهمیت بسیاری دارد. رعایت اصول ایمنی نهتنها موجب حفظ سلامت کارکنان میشود، بلکه کارایی پروژه را نیز افزایش میدهد و از خسارات مالی جلوگیری میکند.
